GrabTaxi & Uber đôi bạn cùng tiến – Phần 2

GrabTaxi & Uber đôi bạn cùng tiến – Phần 2

CHIA SẺ

Tiếp theo phần 1 về GrabTaxi và Uber: Grabtaxi & Uber về đâu em hỡi

4-Uber cạnh tranh trực tiếp với Grab như thế nào

Trong năm 2015, sự canh tranh là chưa rõ ràng mặc dù Uber đã cho ra dịch vụ UberX chủ yếu nhắm vào đối tượng khách hàng chuộng giá rẻ(giá cước của UberX thấp hơn giá cước trung bình của các hãng taxi đang hợp tác với GrabTaxi và gần ngang với giá cước taxi Siêu rẻ của GrabTaxi) tuy nhiên lượng khách hàng nhìn thấy sự khác biệt này chưa nhiều và lượng xe UberX của Uber còn khá ít ỏi, tốc độ tăng trưởng cũng chậm.

Dần dần khách hàng sẽ nhìn ra các phân khúc khác nhau giữa chất lượng dịch vụ, giá của Uber và GrabTaxi. Dòng xe UberX thường dưới 1 tỉ, được săn xuất từ đời 2008 trở lên nên đa phần là xe mới, lại không gắn biển hiệu sẽ tạo cảm giác “riêng“ hơn với các xe taxi đã được khai thác lâu năm(mặc dù nhiều hãng taxi đã đầu tư xe mới nhưng khách hàng sẽ không nhận ra điều này). UberX và dòng xe Giá rẻ của Grabtaxi sẽ phải cạnh tranh nhau vì đối tượng khách hàng lựa chọn giá rẻ và ít sang này thường cũng ít luxury nên với họ đi phương tiện nào không quan trọng mà tiện lợi, đặt nhanh chóng, giá tốt nhất mà đi. UberX xóa đi khoảng cách về sự khác biệt về xe hơi riêng mang tính cá nhân mà Uber vẫn coi là điểm khác biệt khi họ tạo ra dịch vụ “Xe riêng thuê khi cần” ban đầu.

Do đó nếu GrabTaxi hết khuyến mại thì dịch vụ UberX lại được coi là nổi trội hơn. Vậy chúng ta hãy tìm hiểu xem đối tượng đi UberX thực sự là ai:

-Khách hàng muốn trải nghiệm cái mới, tìm hiểu ứng dụng công nghệ, xem khách với GrabTaxi ở điểm nào

-Khách hàng đặt UberX vì thích được “chăm sóc” tốt hơn từ tài xế vì Uber đánh giá các rating rất chặt chẽ, tài xế phạm quy có thể bị loại ngay, xe đã đầu tư hàng trăm triệu mà không được chạy thì chỉ có móm.

-Khách hàng có thu nhập tốt, thường xuyên dùng thẻ, nhưng quan tâm về giá cả và không có nhu cầu đi xe sang(UberBlack)

-Khách không đặt được GrabTaxi vào thời điểm vắng xe hoặc cao điểm hoặc lúc cần kíp sẽ chuyển snag gọi Uber vì tài xế GrabTaxi ít ràng buộc về việc đón nhận khách hơn, họ có thể nhận sau đó yêu cầu hủy chuyến hoặc bịa ra lý do “hỏng xe”(rất nhiều lần mình bị như thế này) để không đón khách do khách ở xa(tài xế GrabTaxi rất lười , họ chỉ thích đi cuốc ngắn để được hỗ trợ tiền mỗi cuộc) nhưng tài xế Uber thì đã nhận là phải đi, không đi bị rateing xấu sẽ bị ảnh hưởng doanh thu thậm chí chấm dứt hợp đồng.

Se khong ai biet ban di xe Uber nhung dung Grab thi biet ngay
Se khong ai biet ban di xe Uber nhung dung Grab thi biet ngay

Ở Việt Nam có những đặc điểm mà các thị trường khác không có, do đó Uber sẽ cần điều chỉnh về chiến lược để phù hợp:

-Xe Uber Black lần đầu tiên được đưa vào Việt Nam để tạo cảm giác khác biệt với các dịch vụ taxi do đó các xe kí hợp đồng với Uber thường là xe tầm 1 tỷ trở lên, các dòng xe đời mới Camry, BMW, Mecerdes(khá ít vì xe này hao xăng và đắt tiền). Tuy nhiên sau một thời gian thử nghiệm, Uber sẽ nhận thấy dòng xe này không thể phổ biến đại trà vì dân Việt có mức thu nhập trung bình thấp, thích được giảm giá, không đi lại thường xuyên trong khi đối tượng có thu nhập cao họ có thể có xe riêng, rất nhiều người có xe riêng, vẫn dùng UberBlack trong các trường hợp không muốn dùng xe cá nhân, không cần gửi xe khi vào trung tâm…nhưng tần suất sử dụng không cao. Điều này dẫn đến thu nhập của các lái xe UberBlack không ổn định trong khi chi phí đầu tư xe mới dòng này rất đắt, chậm thu hồi vốn,những chủ xe có khả năng đầu tư xe này thường không có nhu cầu kiếm thêm vài triệu một tháng sua khi trừ tiền lương tài xế. Vì vậy chỉ có mấy đối tượng sau “sẵn sàng” cho thuê xe như chủ xe đã có tài xế riêng, tự trả lương cho tài xế và yêu cầu tài xế lái thêm cho Uber khi không dùng xe để kiếm thêm, hoặc chủ xe tự lái lúc rảnh(thường là ngày nghỉ) cho vui được đồng nào hay đồng đó còn chuyện đầu tư một xe mới để tham gia, mặc dù được Uber trợ giá thì phải tầm 4 năm trở lên mới hòa vốn. Không ai nói được gì trong 4 năm sau cả 😀

-UberX là dòng xe dưới 1 tỉ của các hãng bình dân hơn, tương đương với các xe Taxi đang chạy chỉ khác là xe không treo biển taxi. Đầu tư một xe này (đời mới nhất 2015 của dòng rẻ nhất cũng tầm 500tr) cần 4 năm để hòa vốn nếu lái xe chạy hết công suất 1 ngày trong điều kiện Uber vẫn trợ giá(thu nhập của chủ xe gần gấp đôi so với không trợ giá).Dòng xe này có vẻ phù hợp hơn với dân Việt Nam vì chúng ta bị bẫy thu nhập trung bình và khả năng tăng thu nhập trong thời gian ngắn là không đáng kể, trong khi giá 1 chiếc xe nhập về Việt Nam đã bị đội ít nhất là gấp rưỡi, thường gấp đôi giá ở nước khác. Nếu Uber không trợ giá thì thu nhập của một lái xe UberX có khi không bằng thu nhập của tài xế lái taxi bình thường chạy GrabTaxi.Nếu sau 1 năm nữa UberX không được trợ giá thì các chủ xe đầu tư xe mới sẽ …”móm nặng” và lúc đó họ phải”nai lưng” ra chạy cho Uber vì chả biết đấu víu vào đâu do, xe không có biển taxi chả ai nhận ra cả(taxi không chạy cho Grabtaxi thì còn có tổng đài hoặc chạy lòng vòng ngoài được bắt khách).

Uber cho phep chia se cuoc phi va Grab cho hen gio don trong tuong lai
Uber cho phep chia se cuoc phi va Grab cho hen gio don trong tuong lai

UberX đang cạnh tranh với GrabTaxi tuy nhiên chính Grabtaxi cũng sẽ cạnh tranh ngược lại với Uber bằng việc ngoi lên làm NHÀ CÁI tức tự tổ chức dòng xe không biển TAXI giống như Uber sua khi đã có dữ liệu khách hàng tiềm năng, thông tin tài xế và thông tin thị trường một cách khá chính xác để đử ra các quyết sách phù hợp. Một mặt GrabTaxi giảm dần sự phụ thuộc hợp tác với các hãng taxi, mặt khác sẽ tạo ra một mặt bằng giá mới trên thị trường vận tải khách và tìm cách thu về nhiều hơn(tài xế sẽ không phải chịu các khoản phí của hãng taxi nữa, đây chính là khoản thu về cho Grabtaxi sẽ từ 5-20% doanh thu của tài xế).

GrabTaxi có một hệ sinh thái trong vận chuyển, giao vận khi đó họ bao vậy lượng khách hàng lớn hơn, độ phủ thương hiệu tốt hơn: grabtaxi, grabike, grabExpress.(nói kĩ hơn ở phần dưới).

Rất có thể GrabTaxi sẽ thay đổi cách thanh toán thay vì chỉ dùng tiền mặt như hiện nay, họ sẽ lắp các thiết bị thanh toán di động trên taxi, hành khách có 2 lựa chọn hoặc quẹt thẻ hoặc nạp sẵn thẻ trong tài khoản giống như Uber và xuống xe không cần bận tâm tới việc trả tiền lẻ nữa 😀 Để giải quyết được vấn đề này GrabTaxi phải tốt hơn về công nghệ liên quan tới ứng dụng bản đồ mà hiện Grabtaxi còn kém hơn Uber(Uber có thể tìm chính xác địa chỉ trên bản đồ, còn Grabtaxi chỉ ra địa chỉ gần đó đã được checkin trên google map, Uber có thể đo chính xác xe đã đi bao nhiêu mét và đang ở đâu, GrabTaxi chỉ có số liệu tương đối).Có 2 lý do để GrabTaxi chưa cần phải cho ra tiện ích thanh toán này: Một là người dân đa phần vẫn quen dùng tiền mặt, 2 là cái gì dùng cơm chạy được thì cứ làm trước đã để có thị trường rồi điều chỉnh sau , chưa cần làm tốt ngay như Uber vì thị trường họ nhắm tới trước mắt là các nước Đông Nam Á còn khá low tech và không thể chậm chân nếu không muốn mất thị trường vì Uber và Easy Taxi đều đã vào các nước này.GrabTaxi đang làm kiểu Rải tiền ra trước, công nghệ tiếp bước theo sau. Uber thì chơi ở sân Mỹ trước nơi đem về doanh số chính và tạo ra luật của họ, sau đó bắt các nước khác phải theo, họ phát triển từ từ lượng xe để đảm bảo chất lượng do phân khúc nhắm tới khá riêng biệt, bù lại lợ nhuận đem về lại lớn hơn.

5-Grab taxi sẽ sống sót ra sao

Vừa bị Uber cạnh tranh và các hãng tìm cách loại bỏ sự ảnh hưởng, Grabtaxi sẽ chống chọi như thế nào?

Xe cua grabtaxi thuong dong o khu trung tam cac quan khac thuong it xe
Xe cua grabtaxi thuong dong o khu trung tam cac quan khac thuong it xe

Có một số cách sau:

-Grabtaxi phải tạo ra nguồn lợi nhuận khác ngoài chở khách để vẫn giảm giá hút khách hàng(bằng việc tạo ra hệ sinh thái trên data đã có và khai thác dịch vụ đem lại giá trị dựa vào hệ thống mà họ quản lý từ khách hàng, nhà cung cấp, vận chuyển như giao hàng(grab transport), bán hàng(Grab ecommerce)…và một số ngành nghề khác đem lại giá trị lớn với chi phí rất thấp sẽ nói ở bài sau). Một khi Grabtaxi có data khách hàng, biết khách đang ở đâu, chi tiêu bao nhiêu, thường đi đâu, nhân viên của mình đang ở chỗ nào, họ tạo ra một thuật toán giảm tối đa quãng đường đi nhưng mang theo được nhiều nhất hàng hóa và người để giảm chi phí về xăng xe, thời gian mà vẫn đảm bảo độ phủ thương hiệu lớn nhất.

-Tặng cái khác không phải tiền: những lợi ích Grabtaxi đem lại cho đối tác theo dang trao đổi bù lại họ có lợi ích có thể khai thác mang lại money…. Nghe hơi phức tạp nhưng có nhiều cách lắm một khi họ có thương hiệu và …làm nhà cái.

Bây giờ kinh doanh sống bằng chiến lược chứ không phải tiền, à mà tiền cũng nằm trong chiến lược, vấn đề là nó phải đúng cách.

6-Các mô hình sẽ cạnh tranh với Grabtaxi

Mới nhìn qua ai cũng nghĩ Grabtaxi chỉ kinh doanh taxi nhưng như thế thì ăn gì? Nếu họ có thể mang đi được người sao không vận chuyển được đồ vật..vì vậy các dịch vụ đi kèm sẽ ra đời như Giao món ăn(cạnh tranh với Foody, Foodpanda, gọi món, eat.vn….), dịch vụ giao vận trong thành phố, giao nhanh, đảm bảo(nếu họ có thương hiệu thì họ có thể làm khách hàng tin tưởng, giao hàng ngoại tỉnh là khoai xương xẩu thì đẩy hết cho ông khác làm còn họ nghiêm nhiên chiếm phần ngon ăn trong thành phố, vừa nhiều vừa dễ kiểm soát, cạnh tranh với shipchung, giaohangnhanh….)

Grabtaxi GrabBike GrabExpress grab canh tranh voi giaohangnhanh va Foodpanda
Grabtaxi GrabBike GrabExpress grab canh tranh voi giaohangnhanh va Foodpanda

Các mô hình kinh doanh liên quan vận chuyển rất dễ cạnh tranh với Grabtaxi, họ có lợi thế về kênh vận chuyển liên tục, giá rẻ, có thương hiệu mạnh và tần suất cao. Không hãng taxi nào tham gia các dịch vụ trên do đó sẽ trở nên yếu thế, lái xe có thêm thu nhập từ Grabtaxi và bị phụ thuộc vào họ, lúc đó Grabtaxi bắt đầu ngồi thu tiền và ngồi chiếu trên sau bao lâu chịu cảnh “chiếu dưới”. 😀

Thành công hay không ở tốc độ triển khai của Grabtaxi trước khi đối thủ tìm cách chặn chân họ.

7-Các hãng taxi truyền thống bật lại mô hình grab,Uber như thế nào

Rõ ràng chúng ta thấy một viễn cảnh đang đe dọa các hãng taxi truyền thống là Grabtaxi hoàn toàn có thể lập lại một trật tự mới về taxi, dần làm mất vai trò của các hãng khi thay hãng điều phối xe và thậm chí lập hẳn đội xe mang biển Grab cũng không chừng.

Dù họ có thực hiện điều này hay không thì bản thân các hãng taxi cũng nhận thấy vai trò của mình đang giảm đí:

  • – Nếu như trước đây khách phải gọi lên tổng đài đê gọi xe(một hãng cụ thể nếu không thì ra đường vẫy là có) vì biết trước 1 hãng mình thích đi do giá rẻ hoặc chất lượng dịch vụ tốt, sau đó hãng điều xe tới, thời gian có thể là 3-5 phút thậm chí có lúc tời 10-20 phút nếu cao điểm. Nhược điểm là hãng mất chi phí cho các em trực tổng đài ngày đêm, lượng xe không đủ phân bố rộng cả thành phố nên có nhiều điểm khách gọi xe không có mà phải gọi hãng khác, không biết chính xác xe đang ở đâu để điều mà phải hỏi lại tài xế, khách hàng thì nhiều khi bực mình vì gọi rồi bảo có mà mấy phút sau hãng gọi báo hết xe(do tài xế lười đi xa đón khách).
    Ưu điểm: hãng có thương hiệu riêng, nếu tốt khách cứ thế mà gọi, trong khi phải cạnh tranh với nhiều hãng thì điều này vừa tốt cho hãng vừa tốt cho khách hàng vì biết mình đang đi dịch vụ của bên nào.
  • – Sau khi có Grabtaxi, tên tuổi của hãng bị san bằng vì khách không thể biết mình sẽ đi xe nào khi chưa lên xe, lúc gọi xe qua ứng dụng chỉ có thể nhìn thấy xe đang ở đâu , cách boa xe và bao lâu thì tới, giá cước cũng không biết luôn trừ khi ngồi vào xe.
    Ưu điểm: hầu như gọi là có xe vì bật lên đã nhìn thấy có xe hay không rồi, nếu không có thì không gọi.
    Nhược điểm: Nếu chất lượng chuyến đi không tốt thì khách sẽ khiếu nại Grabtaxi chứ không phải hãng, do đó hãng hoàn toàn không biết xe hãng mình có đảm bảo chất lượng không, uy tín của hãng có thể bị ảnh hưởng mà họ không thể quản lý được. Các tài xế sẽ tập trung ở các khu vực trung tâm có nhiều khách để chạy các cuốc ngắn hơn là các quận xa do đo sự phân bổ taxi sẽ không đồng đều. Trước đây các hãng có khu vực riêng , tự các hãng thỏa thuận ngầm coi như phân chia ranh giới để phục vụ khách ở khu vực họ quản lý tốt hơn, nay khi cần điều xe cho khách thì không có, khách gọi lên phàn nàn nhiều lần gọi hãng mà không có xe mặc dù đã đi quen. Ví dụ xe hương lúa thì dạt khu Linh Đàm, Mai Linh thì trên phố cổ hoặc Mxi đình, long biên, Sao Hà nội thì thanh xuân, cầu giấy, Vạn xuân thì Mĩ Đình, 123 taxi thì Tây hồ, Group thì hồ gươm, gần ga Hà nội, các hãng như Phù Đổng thì mạn Lò Đúc, Hoàng Mai….Bây giờ nháo nhòa hết cả, bất kể hãng nào tài xees cũng lao lên mạn trung tâm cho đắt khách, các quận khách vào giờ cao điểm hoặc hành chính rất khó gọi xe. Khách hàng khen thì khen Grabtaxi nhưng chê thì quay ra chê hãng. Đó là lý do hãng sẽ cảm thấy không hợp lý và muốn cắt hợp đồng với Grabtaxi.

Vì vậy các hãng sẽ nghĩ “Ồ sao mình không tư làm một ứng dụng như thế nhỉ”, vừa tự điều hành xe của mình tiết kiệm chi phí, khoa học hơn mà vẫn có thương hiệu riêng. Vậy là các hãng hò nhau ra làm app như kiểu Viettel với Vinaphone thấy Viber và ZALO làm mưa làm gió thì cũng ra Mocha với… gì gì đó quên rồi .

Sự phân bổ không đều của taxi và tài xế không theo ý mình là điều khiến các hãng không hề muốn, quay lại lề thói cũ là điều hãng phải làm mặc dù sẽ bất lợi cho lái xe vì xe họ đã mua của hãng và Grabtaxi kéo cho họ nhiều khách thì họ chạy theo tiếng gọi của Money, có điều như vậy là bất hợp lý .

Vậy việc sở hữu một ứng dụng công nghệ cao có tính năng kết nối như Grabtaxi hay việc sở hữu đội xe có giá trị hơn, cái nào khó làm hơn. Rõ ràng làm ra cái app thì vừa dễ làm mà ít giá trị hơn vì trước nay không dùng app vẫn quản lý được đấy thôi, nhưng không có xe thì app ngon mấy cũng chả làm gì được. Vậy tại sao các hãng phải bỏ đi lái lợi lâu dài của mình chỉ để cho một thằng nó dùng cái dễ và ít giá trị đó dắt mũi mình, lấy đi cái mình đã có từ boa lâu nay.

Vấn đề chỉ là thời gian và “trình độ” của các hãng tới đâu. Vậy là tương lai anh em ta sẽ lại phải dùng nhiều app của nhiều hãng khác nhau để gọi hay sao, thật là bất hợp lý. 😀 😀

Cần tư vấn về mô hình kinh doanh như Uber và Gabtaxi(Sharing economic) liên hệ 0989_153_083 (Mak Nguyen)

Định viết thêm mục nữa nhưng 7 là số đẹp rồi, kì quan cũng chỉ có 7 trên thế giới thôi, 8 là hỏng 😀 nhể.

Mak Nguyen